Jan Dworak: dziennikarz z Sochaczewa, były prezes TVP

Kim jest Jan Dworak

Jan Aleksander Dworak, syn Tadeusza i Zofii, to polski dziennikarz, producent i polityk. Jego nazwisko kojarzy się przede wszystkim z dwiema instytucjami: Telewizją Polską, którą kierował w latach 2004-2006, oraz Krajową Radą Radiofonii i Telewizji (KRRiT).

Wykształcenie zdobywał w Warszawie. Ukończył Liceum Ogólnokształcące imienia św. Augustyna, a potem polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim. Zawodowo zaczynał w latach 70. w prasie sportowej, gdzie był sekretarzem redakcji miesięcznika „Lekkoatletyka”. Droga od pism o sporcie wiodła przez wydawnictwa drugiego obiegu i prasę katolicką oraz solidarnościową aż do fotela prezesa telewizji publicznej.

Sochaczew w życiorysie

Z Sochaczewem łączy Dworaka miejsce urodzenia. Według Wikipedii przyszedł na świat w tym mieście w ostatni dzień 1948 roku. Dalsze etapy życiorysu rozgrywały się już gdzie indziej: w Warszawie, gdzie chodził do liceum i studiował, oraz w ogólnopolskich mediach.

W moim odczuciu interesująca jest tu skala. W mieście urodził się człowiek, który współdecydował o kształcie mediów publicznych w Polsce. Historię samego miasta i okolic, w tym pola bitwy nad Bzurą, najlepiej poznawać w Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą.

Dokonania: od prasy podziemnej do KRRiT

Pierwszy etap to dziennikarstwo i drugi obieg. Dworak współredagował niezależną „Opinię” razem z Andrzejem Czumą, Leszkiem Moczulskim, Emilem Morgiewiczem i Wojciechem Ziembińskim. Współpracował też z Komitetem Obrony Robotników i ROPCiO. Po ogłoszeniu stanu wojennego został internowany, a internowanie trwało do marca 1982 roku. Potem pracował między innymi w „Przewodniku Katolickim” i „Tygodniku Solidarność”.

W 1989 roku zasiadał przy Okrągłym Stole, w podzespole zajmującym się mediami. Na początku lat 90. został wiceprezesem zarządu TVP. Po odejściu z telewizji zajął się produkcją filmową i serialową. Powstały wtedy m.in. „Weiser”, „Miodowe lata” i „Kasia i Tomek”. Jego studio dostarczało TVP publicystykę „Pytania o Polskę” oraz talk-show „Wieczór z Alicją”, prowadzony przez Alicję Resich-Modlińską.

Równolegle angażował się w politykę. Z ramienia Akcji Wyborczej Solidarność zasiadał w pierwszym sejmiku mazowieckim (1998-2002) i w radzie programowej TVP. W 2001 roku przegrał wybory do Senatu. Prezesem TVP był od 17 lutego 2004 do 11 maja 2006.

Kolejny etap to KRRiT. Członkiem rady został 7 lipca 2010 z rekomendacji Bronisława Komorowskiego, który tymczasowo wykonywał obowiązki prezydenta. Przewodniczącym wybrano go 10 sierpnia tego samego roku, a rada, którą kierował, działała w tej kadencji do 4 sierpnia 2016 roku.

W 2018 roku wszedł do rady Fundacji Instytut Bronisława Komorowskiego, a następnie został jej przewodniczącym. Od listopada 2021 do czerwca 2023 kierował radą nadzorczą spółki Astro, właściciela kanału News24. Należał do Unii Demokratycznej, Unii Wolności i Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego, a od 2001 roku do Platformy Obywatelskiej, z której odszedł po objęciu funkcji prezesa TVP. Jest członkiem Stowarzyszenia Wolnego Słowa.

Odznaczenia i pamięć w mieście

Dworak ma trzy odznaczenia: w 2000 roku odznakę „Zasłużony Działacz Kultury”, a w 2005 Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”. W 2006 roku prezydent Lech Kaczyński nadał mu Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski.

Czy miasto upamiętniło go tablicą, nazwą ulicy lub szkoły, najlepiej zapytać w Muzeum Ziemi Sochaczewskiej albo w urzędzie miasta. Szczegółowy życiorys znajdziesz w Encyklopedii Solidarności, a zestawienie prac filmowych w bazie filmpolski.pl.

Kto chce poznać miasto, w którym urodził się Dworak, niech zacznie od muzeum. Moim zdaniem to lepszy punkt wyjścia niż szukanie śladów jednej postaci.

Pytania o Jana Dworaka

Gdzie i kiedy urodził się Jan Dworak?

W Sochaczewie, 31 grudnia 1948 roku.

Jakie stanowiska zajmował w mediach publicznych?

Był wiceprezesem i prezesem TVP oraz przewodniczącym KRRiT, a wcześniej członkiem rady programowej TVP.

Jakie odznaczenia otrzymał Jan Dworak?

Odznakę „Zasłużony Działacz Kultury” w 2000 roku, Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” w 2005 roku i Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski w 2006 roku.

Fot. Adrian Grycuk, CC BY-SA 3.0 pl, Wikimedia Commons